• लॉग इन
  • |
  • रजिस्टर/नोंदणी
गर्भधारणा

स्त्रिया मधील प्रजनन क्षमता कमी होण्यामागची कारणे?

Sanghajaya Jadhav
गर्भधारणा

Sanghajaya Jadhav च्या द्वारे तयार केले
वर अद्यतनित Apr 21, 2022

स्त्रिया मधील प्रजनन क्षमता कमी होण्यामागची कारणे
तज्ञ पॅनेलद्वारे पुनरावलोकन केले

आई होणे ही प्रत्येक स्त्रीसाठी आनंददायी भावना असते. लग्नानंतर प्रत्येक स्त्रीला आई व्हायचे असते, परंतु काही कारणांमुळे अनेक महिलांना आई बनता येत नाही. यामुळे तीला अनेक टोमणेही ऐकावे लागतात. गर्भधारणा न होण्यामागे महिला हे कारण असेलच असे नाही, पण तरीही समाजात त्यांना वेगवेगळ्या गोष्टी ऐकाव्या लागतात. वास्तविक, बदलत्या जीवनशैलीमुळे प्रजननक्षमतेची समस्या हे एक मोठे कारण आहे. याशिवाय इतरही अनेक कारणे आहेत, ज्यामुळे अनेक महिला गर्भधारणा करू शकत नाहीत. चला जाणून घेऊया कोणत्या कारणांमुळे महिला गर्भवती होऊ शकत नाहीत.

गर्भधारणा न होण्यामागची मुख्य कारणे कोणती? 

अशी काही कारणे/सवयी आहेत जी स्त्रीला गरोदर होण्यापासून रोखू शकतात. संपूर्ण ब्लॉग जरूर वाचा...

१. लठ्ठपणा आणि वजन - डॉक्टरांच्या म्हणण्यानुसार, अनेक केसेसमध्ये महिला जास्त लठ्ठपणामुळेही आई होऊ शकत नाहीत. खरं तर, लठ्ठपणामुळे वंध्यत्वाची समस्या उद्भवते. ज्यामुळे गर्भधारणा होणे कठीण होते. इतकेच नाही तर लठ्ठपणामुळे जास्त वजन वाढते, याचा परिणाम गर्भधारणेवरही होतो. मात्र, वजन खूप कमी नसावे हे लक्षात ठेवा. कारण वजन खूप कमी असल्याने आई बनण्यातही अडचणी येतात. कमी वजनामुळे स्त्रीच्या हायपोथॅलेमसमध्ये बिघाड होतो आणि अंडाशय नीट काम करत नाहीत.

२. तणाव – आजच्या काळात अनेक महिला तणावामुळे गर्भधारणा करू शकत नाहीत. तणावामुळे जननक्षमतेवर परिणाम होतो. याशिवाय जर तुम्हाला नीट झोप येत नसेल तर त्यावर नियंत्रण ठेवा, कारण यामुळे आई होण्याचा आनंदही हिरावून घेतला जातो. झोप न मिळाल्यास तुम्ही नैराश्याला बळी पडू लागता.

३. योग्य वेळी सेक्स न करणे - गर्भधारणेसाठी योग्य वेळी सेक्स करणे आवश्यक आहे. डॉक्टरांच्या मते, गर्भधारणा होण्यासाठी ओव्हुलेशनच्या वेळी सेक्स करणे आवश्यक आहे. या काळात सेक्स न केल्यास गर्भधारणा होण्याची शक्यता खूपच कमी असते.

४. चुकीच्या पोझिशनमध्ये सेक्स - आजकाल तरुण पिढी काहीतरी नवीन करण्यासाठी सेक्सच्या वेगवेगळ्या पोझिशनचा अवलंब करते. पण गर्भधारणेसाठी ते चांगले नाही. चुकीची स्थिती तुम्हाला गर्भवती होण्यापासून रोखू शकते. गर्भधारणेसाठी सर्वोत्तम स्थिती म्हणजे सेक्स करताना स्त्री खाली आणि पुरुष वर असणे. तथापि, स्खलन झाल्यानंतर,  स्त्रीने काही वेळ झोपावे.

५. गर्भनिरोधकांच्या अतिवापरामुळे - आजकाल जोडपी नको असलेली गर्भधारणा टाळण्यासाठी भरपूर गर्भनिरोधक वापरतात. त्यामुळे गर्भधारणा होण्यासही त्रास होतो. किंबहुना, गर्भधारणा टाळण्यासाठी जास्त इंजेक्शन्स आणि गोळ्या घेतल्याने स्त्रियांची प्रजनन क्षमता कमी होते आणि भविष्यात गर्भधारणेची शक्यता कमी होते.

६. ओव्हुलेशनची अनुपस्थिती - ओव्हुलेशन हा मासिक पाळीच्या दरम्यानचा टप्पा आहे, ज्यामध्ये स्त्रियांमध्ये सर्वात जास्त ओव्हुलेशन होते. गर्भधारणेसाठी ही सर्वोत्तम वेळ मानली जाते, परंतु बर्याच स्त्रिया ओव्हुलेशन करत नाहीत. या प्रकरणात गर्भधारणा करणे कठीण आहे. पॉलीसिस्टिक डिम्बग्रंथि सिंड्रोम हे ओव्हुलेशन योग्य प्रकारे न होण्याचे कारण आहे.

७. फॅलोपियन नलिका बंद होणे – काही वेळा फॅलोपियन ट्यूब बंद झाल्यामुळे ओव्हुलेशनची समस्या उद्भवते. यामुळे महिलांमध्ये ओव्हुलेशन कमी होण्याची समस्या उद्भवते. या नळीतील कोणत्याही अडथळ्यामुळे शुक्राणू अंडकोषापर्यंत पोहोचू शकत नाहीत. या समस्येमुळे महिलांना गर्भधारणा करता येत नाही.

८. पॉलीसिस्टिक ओव्हेरियन सिंड्रोम (पीसीओएस) - जेव्हा पॉलीसिस्टिक ओव्हेरियन सिंड्रोम असतो तेव्हा पुरुष हार्मोनचे प्रमाण सामान्य पातळीपेक्षा जास्त असते. याचा त्रास होत असताना टेस्टोस्टेरॉन आणि प्रोजेस्टेरॉनचे प्रमाण कमी असल्याने महिलांमध्ये अंड्याच्या फोलिकल्सचा विकास शक्य होत नाही आणि महिला गर्भधारणेपासून वंचित राहतात.

९. थायरॉईड - थायरॉईडच्या स्थितीतही महिलांना गर्भधारणा करता येत नाही. खरं तर, हायपरथायरॉईडमुळे, स्त्रियांना प्रजनन संप्रेरकांचे संतुलन राखण्यात त्रास होतो. थायरॉईडच्या विकारांमुळे मासिक पाळीत समस्या निर्माण होतात. यामुळे क्वचित मासिक पाळी येणे, मासिक पाळीत नगण्य रक्तस्राव, जास्त रक्तस्त्राव यासारख्या समस्या निर्माण होतात. त्याच वेळी, इस्ट्रोजेन आणि प्रोजेस्टेरॉनचा कमी स्राव हे थायरॉईड पातळी कमी होण्याचे सर्वात मोठे कारण आहे. यामुळे स्त्रियांमध्ये डिम्बग्रंथि सिस्ट्स होऊ शकतात आणि त्यांची गर्भधारणेची शक्यता कमी होऊ शकते.

१०. अनियमित मासिक पाळी - गर्भधारणेसाठी योग्य वेळी मासिक पाळी येणे खूप महत्वाचे आहे. जेव्हा ते योग्य वेळी किंवा नियमित वेळेवर येत नाही, तेव्हा स्त्रीला मासिक पाळीदरम्यान खूप वेदना होतात. हे दोन्ही घटक गर्भधारणेत अडथळा आणतात.

११. गर्भाशयात गांठ - गर्भाशयात फायब्रॉइड्स असल्‍याने देखील गर्भधारणा होण्‍यास त्रास होतो. फायब्रॉइड्समध्ये मासिक पाळीच्या वेळी सामान्यपेक्षा जास्त रक्तस्राव होणे, सेक्स करताना वेदना होणे, मासिक पाळीनंतरही रक्तस्त्राव होणे आणि यामुळे अंडी आणि शुक्राणू एकमेकांमध्ये मिसळू शकत नाहीत अशा समस्या असतात. या परिस्थितीत आई होणे शक्य नाही.

१२. वृद्धत्व - अनेक प्रकरणांमध्ये, स्त्री आणि पुरुष दोघांच्याही वृद्धत्वामुळे गर्भधारणा होणे कठीण असते. असे मानले जाते की जर एखाद्या महिलेचे वय ३२ पेक्षा जास्त असेल तर तिची प्रजनन क्षमता मोठ्या प्रमाणात कमी होते.

१३. नशा - आजकाल अनेक स्त्रिया देखील खूप नशा करतात, जे गर्भधारणेच्या दृष्टीने चांगले नाही. धूम्रपानामुळे त्यांच्या प्रजनन क्षमतेवर परिणाम होतो. नशा जास्त असेल तर आई होण्याची शक्यता जवळपास संपली आहे.

१४. सर्वाइकल  - ग्रीवा असल्‍यासही गर्भधारणेची शक्‍यता नसते. गर्भाशयाच्या समस्यांमुळे, शुक्राणू गर्भाशयाच्या ग्रीवेच्या कालव्यातून जाऊ शकत नाहीत. अशा प्रकारे स्त्रिया माता बनू शकत नाहीत.

१५. स्त्रिया गर्भधारणा करू शकत नाहीत - याचे एक प्रमुख कारण म्हणजे पुरुषां मधील कमतरता. खरं तर, आजकाल अशी अनेक प्रकरणे आहेत, ज्यामध्ये पुरुषांच्या वीर्यामध्ये शुक्राणूंची संख्या कमी असल्यामुळे त्यांची प्रजनन क्षमता कमी होते आणि त्यामुळे ते पुनरुत्पादन करू शकत नाहीत.

तुमची एक सूचना आमचा पुढचा ब्लॉग अधिक चांगला बनवू शकते, तर कृपया कमेंट करा, ब्लॉगमध्ये दिलेल्या माहितीने तुम्ही समाधानी असाल तर इतर पालकांसोबत नक्कीच शेअर करा.

पॅरिट्यून एक्सपर्ट पॅनेलच्या डॉक्टरांद्वारे आणि तज्ञांनी त्याची सामग्री तपासली आहे आणि सत्यापित केली आहे. आमच्या पॅनेलमध्ये निओनॅटोलॉजिस्ट, स्त्रीरोगतज्ज्ञ, पेडियाट्रॅशियन, न्यूट्रिशनिस्ट, बाल सल्लागार, शिक्षण व शिक्षण तज्ञ, फिजिओथेरपिस्ट, लर्निंग डिसएबिलिटी एक्सपर्ट एंड डेव्हलपमेंट पीड यांचा समावेश आहे.

  • टिप्पणी
टिप्पण्या ()
Kindly Login or Register to post a comment.
+ ब्लॉग लिहा
Ask your queries to Doctors & Experts

Ask your queries to Doctors & Experts

Download APP
Loading
{{trans('web/app_labels.text_Heading')}}

{{trans('web/app_labels.text_some_custom_error')}}

{{trans('web/app_labels.text_Heading')}}

{{trans('web/app_labels.text_some_custom_error')}}